Nauki przyrodnicze
MENU
STRONA GŁÓWNA
Przyroda polska
Zdjęcia natury
Fizyka teoretyczna
Biologia teoretyczna
Biochemia
Biologia molekularna
Ornitologia
Rośliny Polski
Botanika
Zoologia
Internetowe ZOO
Związki czynne roślin
Pierwiastki
chemiczne
Chemia nieorg.
Chemia organiczna
Ciekawostki
biologiczne
Ciekawostki
fizyczne
Ciekawostki
chemiczne
Ciekawe książki
Ciekawe strony www
Słownik

INFO
INFO O AUTORZE
KONTAKT

Do działu: ZOOLOGIA →

Ssaki (Mammalia)

Liczba gatunków: ok. 4500 (w Polsce: ok. 100)

SSAKI - zwierzęta lądowe lub rzadziej - wodne (walenie, syreny). Cechuje je stałocieplność, czyli niezmienna temperatura ciała, bez względu na temperaturę otoczenia. Charakterystyczna dla większości ssaków jest obecność na ciele okrywy włosowej (wytwór naskórka, tak jak pazury, kopyta i paznokcie) i karmienie młodych mlekiem produkowanym przez samicę.

Szkielet ssaków jest w pełni skostniały. Składa się z czaszki, kręgosłupa, żeber ułożonych w klatkę piersiową, kości pasa barkowego i miednicowego oraz kości kończyn przednich i kończyn tylnych. Czaszka łączy się z kręgosłupem za pomocą dwóch kłykci potylicznych. Silną regułą jest obecność 7 kręgów na odcinku szyjnym kręgosłupa.
W uchu środkowym, oprócz strzemiączka, pojawiają się 2 nowe kosteczki słuchowe: młoteczek i kowadełko.

Układ pokarmowy ssaków dzielimy na: jamę gębową z zębami (u mrówkojadów i łuskowców brak zębów), przełyk, żołądek, dwunastnicę (uchodzą do niej przewody trzustki i wątroby), jelito cienkie, jelito grube i odbyt.
Zęby są z reguły zróżnicowane (heterodontyzm), osadzone w zębodołach (jednakowe zęby mają tylko walenie zębowce, pancerniki i mrównik).
Układ oddechowy stanowią zawsze płuca, które mają strukturę pęcherzykową.
U ssaków pojawia się mięsień wspomagający oddychanie - tzw. przepona.
Układ krwionośny jest zamknięty i ma 2 obiegi. Serce składa się z 4 części: 2 przedsionków i 2 komór. Krew odtleniona przepływa z tkanek do prawego przedsionka. Z prawego przedsionka krew przechodzi do prawej komory. Stamtąd krew wypływa tętnicą płucną w kierunku płuc. Natleniona krew z płuc wraca do lewego przedsionka żyłami płucnymi. Z lewego przedsionka przedostaje się do lewej komory, a stamtąd wypływa aortą do tkanek ciała.
Podsumowując:
I obieg: lewa komora - tkanki - prawy przedsionek - prawa komora.
II obieg: prawa komora - płuca - lewy przedsionek - lewa komora.
Układ nerwowy ssaków jest najlepiej rozwinięty i składa się z: kresomózgowia (wysoko rozwinięte dwie półkule mózgu z korą mózgową), międzymózgowia, śródmózgowia, móżdżku, rdzenia przedłużonego i rdzenia kręgowego z nerwami obwodowymi. Bezpośrednio do mózgu podłączonych jest 12 par nerwów czaszkowych. Zazwyczaj bardzo dobry wzrok, słuch i węch.
Układ wydalniczy stanowią: nerki, moczowody, pęcherz moczowy i cewka moczowa. Usuwanym z organizmu produktem przemiany azotowej jest mocznik.

Ssaki są zawsze rozdzielnopłciowe (często z dymorfizmem płciowym) i w większości żyworodne. Jajorodne są tylko ssaki z rzędu stekowców. Rozwój jest zawsze prosty, bez przeobrażenia.
Zarodek wytwarza błony płodowe (ssaki, tak jak ptaki i gady, są tzw. owodniowcami).

Wyróżniamy 18 głównych rzędów ssaków:
  • Stekowce - np.: prakolczatka, kolczatka australijska, dziobak
  • Torbacze - np.: kangur rudy, koala, dydelf południowy
  • Owadożerne - np.: kret, jeż europejski, ryjówka etruska
  • Nietoperze - np.: gacek wielkouch, karlik malutki
  • Szczerbaki - np.: leniwiec trójpalczasty, mrówkojad wielki, pancernik olbrzymi
  • Łuskowce - np.: pangolin olbrzymi, łuskowiec leśny
  • Zajęczaki - np.: zając szarak, królik dziki, szczekuszka amerykańska
  • Gryzonie - np.: wiewiórka pospolita, mysz domowa, szczur wędrowny, świstak, bóbr europejski, kapibara
  • Drapieżne - np.: niedźwiedź brunatny, wydra, borsuk, ryś, tygrys, lew, wilk, lis
  • Płetwonogie - np.: foka szara, mors, uchatka kalifornijska
  • Walenie - np.: płetwal błękitny, orka, butlonos, morświn, kaszalot
  • Góralki - np.: góralek drzewny, góralek przylądkowy
  • Trąbowce - np.: słoń afrykański, słoń indyjski
  • Słupozębne - np.: mrównik
  • Syreny - np.: manat karaibski, diugoń
  • Nieparzystokopytne - np.: koń Przewalskiego, zebra równikowa, tapir anta, nosorożec biały
  • Parzystokopytne - np.: dzik, łoś, jeleń europejski, żubr, eland
  • Naczelne - np.: lemur katta, kapucynka czubata, koczkodan oliwkowy, pawian płaszczowy, gibbon białoręki, orangutan, goryl, szympans zwyczajny, szympans karłowaty (bonobo), CZŁOWIEK MYŚLĄCY.

niedźwiedź brunatny 
Niedźwiedź brunatny
 jeż europejski
Jeż europejski
wiewiórka pospolita 
Wiewiórka pospolita
 zając szarak
Zając szarak

← Poprzednia  
 Autor wortalu: Maciej Panczykowski, Copyright © 2003-2018 by Maciej Panczykowski