Nauki przyrodnicze
MENU
STRONA GŁÓWNA
Przyroda polska
Zdjęcia natury
Fizyka teoretyczna
Biologia teoretyczna
Biochemia
Biologia molekularna
Ornitologia
Rośliny Polski
Botanika
Zoologia
Internetowe ZOO
Związki czynne roślin
Pierwiastki
chemiczne
Chemia nieorg.
Chemia organiczna
Ciekawostki
biologiczne
Ciekawostki
fizyczne
Ciekawostki
chemiczne
Ciekawe książki
Ciekawe strony www
Słownik

INFO
INFO O AUTORZE
KONTAKT

Do działu: BIOLOGIA MOLEKULARNA →

Gruźlica

Gruźlica, rzadziej zwana tuberkulozą, jest ciężką chorobą zakaźną wywoływaną przez bakterię - prątka gruźlicy (Mycobacterium tuberculosis). Mikroorganizm ten został odkryty w 1882 roku przez Roberta Kocha. Stąd jego inna nazwa - prątek Kocha.

Szacuje się, że nawet połowa ludności świata jest zarażona tym mikrobem, ale u osób z nieosłabionym układem odpornościowym gruźlica rozwija się bardzo rzadko i ma zwykle związek z długą ekspozycją na prątki.
Dlatego choroba ta atakuje najwyżej 13% zarażonych, którzy zazwyczaj należą do grup ryzyka, takich jak: chorzy na AIDS lub cukrzycę, niedożywieni, bezdomni, narkomani, alkoholicy i osoby starsze.
Według szacunkowych danych, rocznie, na całym globie, umiera na gruźlicę 3 miliony ludzi. Roznosi się ona drogą kropelkową, gdy prątkujący chory kaszle lub kicha.

Typowa i pierwotna postać tuberkulozy związana jest z infekcją płuc. Objawami jej rozwoju są:
  • przewlekły kaszel
  • krwioplucie
  • bóle w klatce piersiowej
Ogólnymi objawami są: nocne poty, bladość, zmęczenie, spadek masy ciała i gorączka, bo gruźlica może dotyczyć także: mózgu, opon mózgowo-rdzeniowych, nerek, węzłów chłonnych, skóry, kości lub opłucnej. Te rejony organizmu atakuje jednak rzadziej (około 10% przypadków).

Tak zwana próba tuberkulinowa, polegająca na stwierdzeniu obecności przeciwciał przeciw prątkom poprzez odczyn skórny, czasem daje wynik negatywny u zarażonych. Zatem, jedynym pewnym sposobem stwierdzenia gruźlicy u chorego jest pobranie próbek plwociny lub tkanki i wyhodowanie z nich prątków na pożywce.

Leczenie gruźlicy polega na długotrwałym (6-9 miesięcy) podawaniu leków przeciwprątkowych, takich jak: ryfampicyna, streptomycyna, izoniazyd, etambutol i pirazynamid. Niestety, leki te mają przy dłuższym stosowaniu działania niepożądane (biegunka, zaburzenia równowagi, słuchu, uszkodzenia wątroby i nerek). Problem stanowi też powstawanie lekooporności u niektórych szczepów prątków, co spowodowało większą ekspansję gruźlicy ostatnimi czasy. Mimo to, około 9 na 10 chorych udaje się wyleczyć.
Ważną metodą zapobiegania gruźlicy jest stosowanie szczepionki BCG. Trzeba jednak zaznaczyć, że jej skuteczność jest zmienna i wynosi najwyżej 80%.

MACIEJ PANCZYKOWSKI

 Autor wortalu: Maciej Panczykowski, Copyright © 2003-2018 by Maciej Panczykowski