Nauki przyrodnicze
MENU
STRONA GŁÓWNA
Przyroda polska
Zdjęcia natury
Fizyka teoretyczna
Biologia teoretyczna
Biochemia
Biologia molekularna
Ornitologia
Rośliny Polski
Botanika
Zoologia
Internetowe ZOO
Związki czynne roślin
Pierwiastki
chemiczne
Chemia nieorg.
Chemia organiczna
Ciekawostki
biologiczne
Ciekawostki
fizyczne
Ciekawostki
chemiczne
Ciekawe książki
Ciekawe strony www
Słownik

INFO
INFO O AUTORZE
KONTAKT

Do działu: BIOCHEMIA →

Jeżówka - naturalny immunostymulator

Jeżówka purpurowa (Echinacea purpurea), jeżówka wąskolistna (Echinacea angustifolia) i jeżówka blada (Echinacea pallida) to gatunki blisko spokrewnionych ze sobą roślin z rodziny astrowatych (Asteraceae). Ich ojczyzną jest południowo-wschodnia część Ameryki Północnej.

Jeżówki były stosowane już kilkaset lat temu przez Siuksów i Dakotów - plemiona północnoamerykańskich Indian. Dostrzegli oni lecznicze działanie tych roślin w przypadku trudno gojących się ran, chorób z objawami gorączki, a nawet ukąszeń jadowitych węży.
W Europie ekstrakty z jeżówek zaczęto stosować na początku XX wieku. To wtedy dostrzeżono ich dodatni wpływ na naturalną odporność organizmu (immunostymulacja).

Surowcem leczniczym są korzenie i ziela trzech wymienionych już gatunków jeżówek.
Głównymi substancjami czynnymi tych roślin są:
  • pochodne kwasu kawowego: echinakozyd, kwas cychorynowy, kwas chlorogenowy
  • polisacharydy (heteroksylany, arabinoramnogalaktany)
  • izobutyloamidy
Echinakozyd ma działanie bakteriobójcze (szczególnie na paciorkowce i gronkowce). Należy jednak nadmienić, że nie występuje on w jeżówce purpurowej, więc nie może być główną przyczyną aktywności immunostymulującej.
Kwas cychorynowy pobudza komórki układu odpornościowego (granulocyty, makrofagi) do "pożerania" ciał obcych, a ponadto - hamuje hialuronidazę - enzym, który umożliwia bakteriom wniknięcie do tkanek organizmu.

echinakozyd, kwas cychorynowy

Obecnie przypisuje się najsilniejsze działanie immunostymulujące polisacharydom i izobutyloamidom. Te ostatnie wykazują także efekt hamujący na produkcję prostaglandyn i leukotrienów - związków wytwarzanych przez organizm w procesach zapalnych. Tym tłumaczy się przeciwgorączkowe działanie jeżówek.
Poniżej przedstawiam jeden z głównych izobutyloamidów znalezionych w tych roślinach.

izobutyloamid

Badania kliniczne potwierdzają skuteczność wyciągów z jeżówek w leczeniu infekcji górnych dróg oddechowych.
Niewątpliwie, kwestia medycznych zastosowań jeżówek wymaga dalszych, precyzyjniejszych badań.

MACIEJ PANCZYKOWSKI

 Autor wortalu: Maciej Panczykowski, Copyright © 2003-2018 by Maciej Panczykowski